Vrijwillige overuren : soepelere regels vanaf 1 april 2026

1. Vrijwillige overuren 2.0 vanaf 1 april 2026 

Op 1 juni 2026 werd de lang verwachte wet inzake vrijwillige overuren gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad, met retroactieve invoering vanaf 1 april 2026. 

De nieuwe regeling bouwt voort op het reeds bestaande systeem van vrijwillige overuren (artikel 25bis van de Arbeidswet). Daarnaast worden bepaalde eigenschappen overgenomen van het tijdelijke systeem van “relance-overuren”, dat werd ingevoerd tijdens de coronapandemie en op 1 april 2026 definitief afliep.  

2. Kenmerken van het nieuwe systeem 

Hierna bespreken we de kenmerken van de nieuwe regeling, en geven we aan wat er wijzigt ten opzichte van het oude systeem: 

• Het maximumaantal uren per werknemer gaat van 120 naar 360 uur per jaar.  

• Overloontoeslag: In het vorige systeem was er overloontoeslag verschuldigd van zodra de normale arbeidsduurgrenzen per dag en/of per week overschreden werden. Vanaf nu zal dit enkel nog het geval zijn voor het contingent dat de eerste 240 uur per jaar overschrijdt. De eerste 240 vrijwillige overuren per jaar geven dus geen recht meer op een toeslag. Op de laatste 120 vrijwillige overuren zal er wel een toeslag verschuldigd zijn. 

• Inhaalrust: Net zoals in de vorige regeling, moet er in het nieuwe systeem evenmin inhaalrust worden toegekend voor vrijwillige overuren. Daarenboven telt geen enkel vrijwillig overuur nog mee voor de interne grens, waar dit vroeger wel zo was voor de eerste 25 uur per jaar. 

• Fiscaliteit en sociale zekerheid: In het oude systeem werden vrijwillige overuren fiscaal en qua sociale zekerheid belast als loon. Vanaf nu zullen de eerste 240 overuren – zonder overloontoeslag – volledig vrijgesteld worden van (para)fiscale bijdragen. Voor de eventueel 120 overige overuren – met toeslag – zijn de gewone bijdragen wél verschuldigd, maar zal het bestaande fiscale gunstregime voor de overloontoeslag toegepast kunnen worden.  

• Invoerwijze: Tot voor kort moest de overeenkomst tot het presteren van vrijwillige overuren minstens om de 6 maanden hernieuwd worden. Vanaf nu wordt het akkoord van de werknemer voorafgaand, schriftelijk en voor een bepaalde duur van een jaar vastgesteld. Het akkoord wordt telkens stilzwijgend verlengd voor een nieuwe periode van een jaar. Het akkoord kan te allen tijde door elke partij schriftelijk worden opgezegd mits naleving van een opzeggingstermijn van een maand, die ingaat de dag na de opzegging.  

• Deeltijdse arbeid: Tot voor kort konden deeltijdse werknemers vrijwillige overuren presteren, met als enige voorwaarde dat de voltijdse dag- of weekgrenzen overschreden worden. Voor de uren die deze drempels niet bereiken, bestaat er een apart systeem van meeruren.  

Aan die voorwaarde worden nu drie extra beperkingen toegevoegd: 

• de werknemer moet minstens 3 jaar deeltijds werken, en; 
• vrijwillige overuren kunnen enkel gepresteerd worden wanneer er een tijdelijke toename van werk is, en; 
• de deeltijdse arbeid mag niet gepresteerd worden in het kader van één of andere vorm van loopbaanonderbreking. 

De eerste twee bijkomende voorwaarden gelden niet voor deeltijdse werknemers die vóór 1 juni 2026 reeds verbonden waren door een akkoord inzake vrijwillige overuren met de betrokken werkgever. De derde voorwaarde geldt meteen voor iedereen. 

3. Overgangsregeling en afwijkende bepalingen 

Akkoorden die afgesloten werden vóór 1 juni blijven geldig tot het verstrijken van de geldigheidsduur ervan: 

• Voor overeenkomsten afgesloten vóór 1 april blijven de oude regels van toepassing, ook wanneer deze overeenkomst blijft doorlopen na 1 juni. 
• Voor overeenkomsten afgesloten vanaf 1 april, maar vóór 1 juni, mogen de nieuwe regels reeds worden toegepast.  

Tot slot merken we op dat er voor de horecasector een afwijkende regeling bestaat. 

Te onthouden? 

Vanaf 1 april 2026 versoepelt het systeem van vrijwillige overuren op verschillende vlakken. Er kunnen meer uren gepresteerd worden, de meeste uren kunnen vrij van overloontoeslag, bedrijfsvoorheffing en sociale bijdragen betaald worden, en de administratie in dit verband zal voortaan een stuk lichter zijn.  

Bron: Wet van 18 mei 2026 houdende wijzigingen met betrekking tot de regeling van de vrijwillige overuren en van het Sociaal Strafwetboek.